Ήταν 10 Νοεμβρίου του 1938 και ώρα 9:05 το πρωί. Τα ρολόγια σταμάτησαν, ο Πατέρας των Τούρκων είχε μόλις απεβιώσει. Στο παλάτι Ντολμά Μπαχτσέ στην Ευρωπαϊκή πλευρά της Πόλης ο Κεμάλ Ατατούρκ άφησε την τελευταία του πνοή από κίρρωση του ήπατος. Κηδεύτηκε με λαμπρές τιμές,17 χώρες έστειλαν ειδικούς αντιπροσώπους για να παρακολουθήσουν την κηδεία του. Είναι θαμμένος στο Ανίτκαμπιρ, μαυσωλείο που κατασκευάστηκε ειδικά για αυτόν στην Άγκυρα,σχεδιάστηκε από τους αρχιτέκτονες Emin Onat και το Orhan Arda, που κέρδισαν τον διαγωνισμό της τουρκικής κυβέρνησης το 1941 για ένα «μνημειακό μαυσωλείο» για τον Aτατουρκ, με συνολικά 45 διεθνείς προτάσεις.
O Ρώσος επιστήμονας (γεννημένος στη Γερμανία) Wilhelm Radloff (1837-1918), θεωρήθηκε δίκαια ως ο ιδρυτής της Τουρκολογίας και η επιστήμη αυτή χάραξε μια ξεχωριστή γραμμή και πορεία. Μέχρι πριν τις μελέτες του Radloff υπήρχε μεγάλο κενό στην μελέτη σχετικά με την ιστορία των Τούρκων.
Σήμερα, είπα να μοιραστώ μαζί σας ένα ποίημα του Αζίζ Νεσίν. Ο Αζίζ Νεσίν από τους πιο γνωστούς λογοτέχνες της Τουρκίας διεθνώς κι ένα από τα
πιο φωτεινά μυαλά της γειτονικής χώρας γεννήθηκε το 1915 στη Χάλκη της Κωνσταντινούπολης. Ασχολήθηκε με την σάτιρα, ο Αζίζ δεν δίστασε ποτέ να εκφράσει τις απόψεις του και να ασκήσει κριτική στο Τούρκικο κράτος. Ο Αζίζ μαζί με άλλους αριστερούς λογοτέχνες της Τουρκίας φυλακίσθηκαν αλλά ποτέ δεν λάκισαν, έγιναν άξιοι εκπρόσωποι της Τούρκικης λογοτεχνίας, συνεχίζοντας το έργο τους μέσα από τις φυλακές.
Τον Σεπτέμβριο του 1955 συνελήφθη
μαζί με άλλους αριστερούς ως υποκινητής του Πογκρόμ κατά των Ελλήνων της Πόλης.
Γρήγορα, η κατηγορία κατέπεσε, αφού ήταν φανερό ότι τα «Σεπτεμβριανά», όπως
έμειναν στην ιστορία, τα είχαν οργανώσει οι μηχανισμοί της κυβέρνησης Μεντερές.
Την προσωπική του μαρτυρία κατέθεσε στο βιβλίο του «Να κρεμαστούν σαν τα
τσαμπιά», το οποίο κυκλοφορεί στα ελληνικά από τις εκδόσεις «Καστανιώτη».
Ο Νεσίν, άσκησε κριτική και στον Εβρέν, για την οποία καταδικάστηκε. Τα τελευταία χρόνια της ζωής του τα αφιέρωσε στη μάχη κατά του θρησκευτικού φανατισμού και εξελίχθηκε σε έναν από τους μεγαλύτερους επικριτές του Ισλάμ, για τον λόγο αυτό αποτέλεσε και μεγάλο εχθρό των Ισλαμιστών και επικηρύχτηκε από έναν επιχειρηματία για το ποσό των 100.000 δολαρίων.
Ο Νεσίν, την δεκαετία του 1990 ξεκίνησε να μεταφράζει ένα από τα απαγορευμένα βιβλία του Ισλάμ, τους "Σατανικούς Στίχους" του Ρούσντι, ο οποίος κατηγορήθηκε σε θάνατο καθώς το βιβλίο αυτό κρίθηκε προσβλητικό προς το Μωάμεθ.
Στις 2 Ιουλίου του 1993 πλήθος μουσουλμάνων πολιόρκησε και πυρπόλησε το ξενοδοχείο στη πόλη Σίβας της Τουρκίας, κατά την διάρκεια μια πολιτιστικής εκδήλωσης Αλεβιτών την οποία παρακολουθούσε και ο Νεσίν. 37 άτομα βρήκαν θάνατο και η πρωθυπουργός Τανσού Τσιλέρ κατηγόρησε τον ίδιο τον Νεσίν ως υπαίτιο καθώς προκάλεσε το πλήθος.
Ο Αζίζ Νεσίν, πέθανε τον Ιούλιο του 1995 από καρδιακή προσβολή σε βιβλιοπωλείο της Σμύρνης την ώρα που υπέγραφε βιβλία. Ο Νεσίν έπασχε από πολλά προβλήματα υγείας. Σύμφωνα με την επιθυμία του τάφηκε χωρίς καμία τελετή μυστικά στην περιοχή του ιδρύματος "Αζίζ Νεσίν"
Τιμήθηκε με πολλές διακρίσεις τόσο στη Τουρκία όσο και στο εξωτερικό, ανάμεσα στα βραβεία που του απονεμήθηκαν ήταν και αυτό της ελληνοτουρκικής φιλίας το "Αντί Ιπεκτσί". Τα έργα του έχουν μεταφραστεί σε 30 γλώσσες, μεταξύ αυτών και τα Ελληνικά.
Ένα από τα πιο γνωστά ποιήματα του Νεσίν είναι και το "Σώπα μη μιλάς"
Σώπα, μη μιλάς, είναι ντροπή κόψ’ τη φωνή σου, σώπασε κι επιτέλους αν ο λόγος είναι άργυρος η σιωπή είναι χρυσός.
Τα πρώτα λόγια, οι πρώτες λέξεις που άκουσα από παιδί έκλαιγα, γέλαγα, έπαιζα μού ‘λεγαν: «σώπα». Στο σχολείο μού ‘κρυψαν την αλήθεια τη μισή και μού ‘λεγαν: «εσένα τι σε νοιάζει; σώπα!» Με φιλούσε το πρώτο αγόρι που ερωτεύτηκα και μού ‘λεγε: «κοίτα, μην πεις τίποτα, και…σώπα!» Κόψ’ τη φωνή σου, μη μιλάς, σώπαινε. Κι αυτό βάστηξε μέχρι τα είκοσί μου χρόνια. Ο λόγος του μεγάλου, η σιωπή του μικρού.
Έβλεπα αίματα στα πεζοδρόμια «τι σε νοιάζει, μού ‘λεγαν, θα βρεις το μπελά σου – τσιμουδιά, σώπα». Αργότερα φώναζαν οι προϊστάμενοι: «μη χώνεις τη μύτη σου παντού, κάνε πως δεν καταλαβαίνεις, και σώπα».
Παντρεύτηκα κι έκανα παιδιά και τα ‘μαθα να σωπαίνουν. Ο άντρας μου ήταν τίμιος κι εργατικός κι ήξερε να σωπαίνει. Είχε μάνα συνετή που του έλεγε «σώπα». Στα χρόνια τα δίσεχτα οι γείτονες με συμβούλευαν: «μην ανακατεύεσαι, πες πως δεν είδες τίποτα και σώπα». Μπορεί να μην είχαμε με δαύτους γνωριμία ζηλευτή μας ένωνε όμως το «σώπα».
Σώπα ο ένας, σώπα ο άλλος, σώπα οι επάνω, σώπα οι κάτω, σώπα όλη η πολυκατοικία και όλο το τετράγωνο. Σώπα οι δρόμοι οι κάθετοι κι οι δρόμοι οι παράλληλοι. Κατάπιαμε τη γλώσσα μας. Στόμα έχουμε και μιλιά δεν έχουμε. Φτιάξαμε το σύλλογο του «σώπα», και μαζευτήκαμε πολλοί, μια πολιτεία ολόκληρη, μια δύναμη μεγάλη αλλά μουγκή! Πετύχαμε πολλά και φτάσαμε ψηλά, μας δώσανε παράσημα κι όλα πολύ εύκολα, μόνο με το «σώπα». Μεγάλη τέχνη αυτή, το «σώπα». Μάθε το στα παιδιά σου, στη γυναίκα σου, στην πεθερά σου κι αν νιώθεις την ανάγκη να μιλήσεις, ξερίζωσε τη γλώσσα σου και κάν’ την να σωπάσει. Κόψ’την σύρριζα. Πέταχ ‘την στα σκυλιά. Το μόνο άχρηστο όργανο απ’ τη στιγμή που δεν το μεταχειρίζεσαι σωστά. Δεν θα ‘χεις έτσι εφιάλτες, τύψεις κι αμφιβολίες. Δεν θα ντρέπεσαι τα παιδιά σου και θα γλιτώσεις απ’ το βραχνά να μιλάς χωρίς να μιλάς να λες «έχετε δίκιο, είμαι με ‘σας».
Αχ, πόσο θα ‘θελα να μιλήσω ο κερατάς και δεν θα μιλάς, θα γίνεις φαφλατάς, θα σαλιαρίζεις αντί να μιλάς. Κόψε τη γλώσσα σου, κόψ’ την αμέσως. Δεν έχεις περιθώρια. Γίνε μουγκός. Αφού δε θα μιλήσεις, καλύτερα να το τολμήσεις κόψε τη γλώσσα σου.
Για να ‘σαι τουλάχιστον σωστός στα σχέδια και τα όνειρά μου ανάμεσα σε λυγμούς και παροξυσμούς κρατώ τη γλώσσα μου γιατί νομίζω πως θα ‘ρθει η στιγμή που δε θ’ αντέξω και θα ξεσπάσω και δε θα φοβηθώ και θα ελπίζω και κάθε στιγμή το λαρύγγι μου θα γεμίζω μ’ έναν φθόγγο μ’ έναν ψίθυρο μ’ ένα τραύλισμα με μια κραυγή
που θα μου λέει: ΜΙΛΑ !
Η Μαριέτα Ριάλδη απαγγέλλειτο ποίημα "σώπα μη μιλάς".
Ο Σαμπαχατίν Αλί, για τους περισσότερους από εμάς είναι παντελώς άγνωστος, αλλά αποτελεί ένα από τους σημαντικότερους εκφραστές τις "ταξικής λογοτεχνίας" της Τουρκίας. Ο Σαμπαχατίν γεννήθηκε στις 25 Φεβρουαρίου του 1907 στο σημερινό Αρντίνο της Βουλγαρίας, το οποίο τότε ανήκε στο σαντζάκι της Κομοτηνής. Αφού ολοκλήρωσε τις σπουδές του στην Πόλη εργάστηκε ως δάσκαλος. Εξ αιτίας αυτού κέρδισε μια υποτροφία από το υπουργείο παιδείας της Τουρκίας και πήγε για σπουδές στη Γερμανία όπου και παρέμεινε από το 1928 έως το 1930, εκεί έμαθε Γερμανικά και όταν γύρισε στην Τουρκία δίδαξε Γερμανικά σε λύκεια στο Αϊδίνιο και στο Ικόνιο.
Κατά τη παρουσία του στο Ικόνιο ο Αλί έγραψε ένα ποίημα στο οποίο ασκούσε κριτική στην πολιτική του Ατατούρκ και οι αρχές τον συνέλαβαν και φυλακίσθηκε για ένα χρόνο καθώς το 1933 αφέθηκε ελεύθερος εξαιτίας της αμνηστίας που χορηγήθηκε για τον εορτασμό τον 10 χρόνων από την ίδρυση της Τούρκικης Δημοκρατίας.
το κελί του Αλί στη Σινόπη
Τα επόμενα χρόνια ο Αλί θα μείνει άνεργος καθώς δεν θα καταφέρει να επανακτήσει την άδεια διδασκαλίας του. Ωστόσο γράφοντας ένα ποίημα υποταγής στον Ατατούρκ, διορίζεται στο υπουργείο παιδείας, όμως θα φυλακισθεί ξανά και θα αφεθεί ελεύθερος το 1944.
Μαζί με τον Αζίζ Νεσίν και τον Ριφάτ Ιλγκάζ (επίσης ποιητές της ταξικής ποίησης) κυκλοφόρησαν μια εφημερίδα, την "Μάρκο Πασά", η εφημερίδα εκδόθηκε από τις 25 Νοεμβρίου του 1946 έως και τις 19 Μαΐου του 1947. Η εφημερίδα ήταν εβδομαδιαία και έβγαινε κάθε παρασκευή, συνολικά κυκλοφόρησαν 22 φύλα. Η εφημερίδα δέχθηκε αρκετές μηνύσεις εξαιτίας του σαρκαστικού χαρακτήρα της. Μετά το κλείσιμο της εφημερίδας, λόγω των μηνύσεων, η εφημερίδα εκδόθηκε και με άλλα ονόματα.
πρωτοσέλιδο της εφημερίδας
Ο Μάρκο Πασάς ή Μάρκος Αποστολίδης - Πιτσιπιός (το πραγματικό του όνομα) ήταν ένας Ρωμιός γιατρός του Οθωμανικού κράτους.
Μετά την απελευθέρωση του ο Αλί θέλησε να περάσει στην Βουλγαρία εξαιτίας τον οικονομικών προβλημάτων που αντιμετώπιζε, ωστόσο δεν του δόθηκε διαβατήριο και αποφάσισε να διαφύγει στη Βουλγαρία, όπου και δολοφονήθηκε στα σύνορα στο Κιρκλαρέλι. Πιθανολογείτε ότι τον δολοφόνησε ο οδηγός του, Αλί Ερτεκίν, ο οποίος δούλευε ως πράκτορας στη μυστική αστυνομία και τον δολοφόνησε τον Αλί εξαιτίας των πολιτικών του πεποιθήσεων. Το τέλος για τον Σαμπαχατίν Αλί γράφτηκε στις 2 Απριλίου του 1948.
Στα έργα του ο Τούρκος, ο Έλληνας και ο Αρμένιος ζουν αρμονικά και χαράζουν το δρόμο της εργατικής επανάστασης, και ότι αντίπαλοι είναι οι τσιφλικάδες που ελέγχουν το κράτος και το πλούτο. Οι μόνες διαφορές που υπάρχουν είναι οι ταξικές και όχι οι θρησκευτικές, φυλετικές κ.α.. Επηρεάστηκε αρκετά από τον Μαγιακόφσκι.
Οι Τούρκοι υπήκοοι στην Ελλάδα επέλεξαν την αποχή στις προεδρικές εκλογές της Τουρκίας. Για πρώτη φορά δόθηκε το δικαίωμα ψήφου στο Τούρκικο λαό για την εκλογή Προέδρου και στην Ελλάδα οι Τούρκοι υπήκοοι επέλεξαν με 44,4 % τον Ιχσάνογλου ενώ ο Ερντογάν συγκέντρωσε 43,95%. Ο Κούρδος υποψήφιος Σελαχατίν Ντεμιρτάς συγκέντρωσε 11,60%. Οι εκλογές διεξήχθησαν σε Αθήνα, Θεσσαλονίκη, Κομοτηνή και Ρόδο. Σε Αθήνα λ\και Θεσσαλονίκη νικητής αναδείχθηκε ο Ιχσάνογλου ενώ σε Ρόδο και Κομοτηνή ο Ερντογάν έκοψε αυτός πρώτος το νήμα. Στη Ρόδο καταγράφηκε η μεγαλύτερη συμμετοχή.
Μια ιστορική διαδικασία ξεκίνησε σήμερα στη Τουρκία...για πρώτη φορά στην ιστορία του ο τούρκικος λαός θα αποφασίσει αυτός για την εκλογή νέου προέδρου στη χώρα. Μέσα από μια μακρά περίοδο γενικών συγκρούσεων σε όλη τη χώρα..αυτές οι εκλογές και η μετεκλογική περίοδος θα αφήσουν το στίγμα τους στην ιστορία της Τουρκίας. Ήδη ο Ερτογαν οραματίζεται να βρίσκεται στην προεδρία της χώρας μέχρι το 2023.. όταν και η Τουρκία θα συμπληρώσει 100 χρόνια από την ίδρυση της από τον Κεμάλ Ατατούρκ. Σκοπός του ίδιου είναι κερδίσει τις σημερινές εκλογές από τον πρώτο γύρο ,εχοντας πάντα το μυαλό τους στις συνταγματικές μετταρυθμήσεις που θέλει να περάσει. Ωστώσο οι μετεκλογικές διαδικασίες θα είναι και αυτές σημαντικές καθώς ο Ερντογάν αν εκλεγεί θα πρέπει να παραιτηθεί από το αξίωμα του προθυπουργου και του αρχηγού του κόμματος, επομένως θα ξεκινήσει μια μεγάλη διαμάχη στις τάξεις του κόμματος για την διαδοχή. Επομένως αναμένουμε σήμερα το βράδυ τα αποτελέσματα.
Ένα νοσταλγικό ταξίδι πραγματοποιήθηκε στις σιδηροδρομικές γραμμές της Χιτζάζ(Αραβική Χερσόνησος) που κατασκευάστηκε στην πρωτεύουσα της Ιορδανίας Αμμάν, το 1900 με την εντολή του Σουλτάνου Abdulhamit του ΄Β.
Το ταξίδι που ξεκίνησε από το Αμμάν με το ιστορικό ατμοκίνητο τρένο έλαβε τέλος στα βόρεια της Ιορδανίας.
Στο νοσταλγικό αυτό ταξίδι που πραγματοποιήθηκε με τις συμβολές της Πρεσβείας της Τουρκίας στο Αμμάν και του Πολιτιστικού Κέντρου Yunus Emre συμμετείχαν Τούρκοι πολίτες που ζουν στην Ιορδανία.
Η σιδηροδρομική γραμμή Χιτζάς που κατασκευάστηκε μεταξύ της Μεδίνας και της Δαμασκού ήταν ένα σχέδιο που είχε αναπτυχθεί έτσι ώστε οι προσκυνητές να μπορούν να ταξιδέψουν με ασφάλεια.
Ενώ στις ημέρες μας αυτή η σιδηροδρομική γραμμή που βρίσκεται στην Ιορδανία χρησιμοποιείται συμβολικά.
Σύντομα το Τουρκική Υπηρεσία Συνεργασίας και Συντονισμού TİKA, θα ανακαινίσει τον σιδηροδρομικό σταθμό Αμμάν-Χιτζάζ και θα το μετατρέψει σε μουσείο.
Η γραμμή αυτή που σήμερα δεν λειτουργεί, μέχρι το 2010 χρησιμοποιούνταν για μεταφορά τροφίμων στη Συρία.
Αλλά η επικοινωνία στη γραμμή διακόπηκε τελείως μετά από την έναρξη του εμφυλίου πολέμου στη Συρία.
.jpg)
